Cần có giải pháp tăng tỷ lệ tham gia bảo hiểm y tế

Theo báo cáo của Bảo hiểm xã hội (BHXH) tỉnh, năm 2018, Chính phủ giao chỉ tiêu 83,8% dân số tham gia BHYT, Hội đồng nhân dân tỉnh giao 86%, kết quả đến cuối tháng 12/2018 Hà Tĩnh đạt tỷ lệ bao phủ BHYT gần 88%. Nhưng đến cuối tháng 3/2019, tỷ lệ bao phủ BHYT giảm mạnh, toàn tỉnh chỉ còn 83%, nhiều huyện chưa đạt 80%. Ông Phan Văn Anh, Chánh văn phòng, BHXH tỉnh cho rằng: Nguyên nhân chính dẫn đến sụt giảm BHYT là do các xã bãi ngang ven biển về đích nông thôn mới nên không được ngân sách nhà nước đóng BHYT; tỷ lệ học sinh, sinh viên hết hạn thẻ BHYT nhưng chưa tiếp tục tham gia; tỷ lệ hộ nghèo, cận nghèo giảm. Đặc biệt, một số nơi chính quyền địa phương vào cuộc chưa quyết liệt, chưa chủ động trong công tác tuyên truyền.
Can Lộc là một trong những huyện tỷ lệ bao phủ BHYT sụt giảm mạnh. Tính đến cuối tháng 12/2018 Can Lộc đạt tỷ lệ bao phủ BHYT 85%, nhưng đến 30/3/2019 tỷ lệ bao phủ BHYT sụt giảm còn 79%. Ông Trần Đình Giáp, Giám đốc BHXH huyện Can Lộc cho biết: “Nguyên nhân chính là do tỷ lệ hộ nghèo, cận nghèo giảm sâu. Tính đến 31/12/2018 toàn huyện có 6.078 thẻ hộ nghèo và 11.222 thẻ hộ cận nghèo, nhưng đến 30/3/2019 thẻ hộ nghèo còn 4.046, giảm 2.032 thẻ, cận nghèo còn 8.390 thẻ, giảm 2.832 thẻ. Một số xã chính quyền chưa vào cuộc, chưa chú trọng đến công tác tuyên truyền. Công tác điều tra, xác minh hộ nông, lâm, ngư nghiệp còn chậm dẫn tới sụt giảm tỷ lệ bao phủ BHYT. Sắp tới chúng tôi sẽ giao chỉ tiêu cho các đại lý thu, mua BHYT, phối hợp với chính quyền địa phương tăng cường công tác tuyên truyền, nâng cao tỷ lệ tham gia BHYT, nhất là đối tượng tự nguyện”.  

Nghi Xuân là huyện về đích xây dựng nông thôn mới tháng 12/2018, nhưng sang năm 2019 tỷ lệ bao phủ BHYT giảm sâu. Tính đến tháng 12/2018 có 90.000 thẻ BHYT, nhưng đến 30/3/2019 giảm xuống còn 77.468 thẻ BHYT, tỷ lệ bao phủ BHYT giảm còn 78%. Lý giải về vấn đề sụt giảm, bà Nguyễn Thị Hoài, Giám đốc BHXH huyện Nghi Xuân cho rằng: “Nguyên nhân chính là do cuối năm 2018 có 03 xã bãi ngang (Xuân Hội, Xuân Trường, Cương Gián - vùng đặc biệt khó khăn) được công nhận về đích nông thôn mới nên người dân không còn thuộc đối tượng được ngân sách nhà nước hỗ trợ đóng BHYT(giảm hơn 18.000 thẻ BHYT tại 3 xã này). Bên cạnh đó hộ nghèo cũng giảm 533 thẻ. Một số xã hết hạn 2 năm sự cố môi trường biển(Tiên Điền, Xuân Giang, Xuân Phổ, Xuân Thành) với gần 1.000 thẻ. Một số xã sau khi đạt nông thôn mới thì các ban ngành cũng buông lỏng trong vấn đề này”.

Ngoài hai huyện trên thì một số huyện khác cũng có tỷ lệ bao phủ BHYT giảm sâu như: Cẩm Xuyên từ 89% giảm xuống còn 80%; Hương Khê từ 89% giảm xuống còn 81%; Thạch Hà 89% giảm xuống còn 82%; Thị xã Kỳ Anh từ 98% giảm còn 92%; Lộc Hà từ 98% xuống còn 84%. Lãnh đạo BHXH huyện Lộc Hà chia sẻ: “Một trong những nguyên nhân khiến cho tỷ lệ bao phủ BHYT giảm là do hết hạn 2 năm sự cố môi trường biển Lộc Hà có 3 xã (Hộ Độ, Thạch Bằng, Thạch Châu) với hơn 5.000 thẻ; giảm hơn 4.000 thẻ tại xã Mai Phụ (vùng đặc biệt khó khăn) do về đích xây dựng nông thôn mới; hộ nghèo giảm hơn 1.000 thẻ. Một số người dân còn trông chờ vào nhà nước hỗ trợ”.
 

Thống kê của BHXH tỉnh, hiện nay nhóm hộ gia đình tự đóng 100% kinh phí mua thẻ BHYT còn thấp, mới chỉ đạt tỷ lệ 5% dân số, đối tượng tham gia tập trung nhiều vào những người mắc bệnh mãn tính, bệnh có chi phí điều trị cao, bị tai nạn rủi ro. Tỷ lệ và cơ cấu các nhóm tham gia BHYT còn thiếu bền vững, phụ thuộc rất lớn vào chính sách xã hội của nhà nước trong từng thời kỳ. Đặc biệt, tỷ lệ tham gia BHYT khối học sinh, sinh viên(HSSV) còn đạt thấp, vẫn còn trên 20.000 HSSV chưa tham gia BHYT.

Ông Phan Văn Anh, BHXH tỉnh cho biết thêm: hiện nay 100% người nghèo, cận nghèo tại Hà Tĩnh được cấp thẻ BHYT; đối với người thuộc hộ gia đình làm nông, lâm, ngư và diêm nghiệp có mức sống trung bình được Nhà nước hỗ trợ tối thiểu 30% và UBND tỉnh hỗ trợ 20% mức đóng BHYT. BHXH tỉnh đã đề xuất UBND tỉnh kịp thời chỉ đạo, tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện chính sách BHXH, BHYT; trích ngân sách hỗ trợ 20% mức đóng BHYT cho HSSV đang học tại các trường công lập; chỉ đạo BHXH huyện phối hợp với chính quyền địa phương tăng cường công tác tuyên truyền về những lợi ích của BHYT cho người dân, nhất là 2 nhóm BHYT tự nguyện và BHYT hộ gia đình. Hy vọng với những tác động tích cực của chính quyền và ngành chức năng có thể tăng được tỷ lệ tham gia BHYT trên địa bàn tỉnh, tiến tới bao phủ BHYT toàn dân.