Đề phòng uống quá liều thuốc trị gút gây độc

Trong trường hợp có đáp ứng với trị liệu bằng colchicin tôi thì chứng tỏ là có tinh thể urat vì tinh thể này khó bị phát hiện, nhất là khi chỉ bị ở các khớp nhỏ. Tôi còn được dùng để phòng tái phát viêm khớp do gút và điều trị dài ngày bệnh gút. Đồng thời còn được dùng phối hợp với probenecid để tăng khả năng dự phòng, nhưng tôi lại là thuốc có nguy cơ cao do có thể gây độc tính nghiêm trọng nếu không được sử dụng đúng cách. Đó là:

Khoảng cách điều trị và liều gây độc của thuốc rất hẹp (thấp). Vì vậy, nếu dùng quá liều chỉ định (khuyến cáo) có thể gây quá liều cấp tính, bệnh nhân có thể bị ngộ độc. Colchicin đặc biệt độc với trẻ em, chỉ cần vô tình uống 1 hoặc 2 viên thuốc cũng có thể gây ngộ độc nghiêm trọng ở trẻ.

Đau bụng, tiêu chảy, buồn nôn và nôn mửa thường là những triệu chứng đầu tiên của ngộ độc colchicin. Tuy nhiên, các triệu chứng này, đặc biệt là tiêu chảy cũng thường xảy ra ở liều điều trị (đó là tác dụng không mong muốn của thuốc). Ngoài ra, ở một số người biểu hiện ngộ độc thuốc còn gây cảm giác nóng rát họng, bụng hoặc trên da… Các biểu hiện tiếp theo của ngộ độc (từ 24 giờ đến 7 ngày sau khi uống) bao gồm thở nhanh, rối loạn điện giải (hạ calci máu, hạ phosphat máu), giảm thể tích tuần hoàn, rối loạn huyết học (giảm bạch cầu, giảm tiểu cầu), loạn nhịp, suy thận và tổn thương gan. Tử vong thường do suy đa tạng tiến triển và nhiễm trùng. Khi dùng liều lượng cao, colchicin có thể gây tổn hại đến tủy xương, người bệnh sẽ có nguy cơ bị thiếu máu, rụng tóc...

Để dùng colchicin một cách an toàn, người bệnh cần dùng theo đúng chỉ định của bác sĩ. Phải tuân thủ một cách nghiêm ngặt về liều lượng dùng, cách dùng và thời gian dùng thuốc. Không được tự ý tăng liều vì rất dễ gây ngộ độc, nguy hiểm đến tính mạng. Cần nhớ, colchicin không phải là thuốc giảm đau thông thường và không dùng để giảm đau mà không phải do nguyên nhân bệnh gút gây ra.

Người bệnh cần ngừng sử dụng colchicin ngay nếu xuất hiện đau thượng vị, tiêu chảy, buồn nôn hoặc nôn, hoặc có cảm giác nóng rát ở họng, dạ dày hoặc trên da... vì đây có thể là tác dụng bất lợi nhưng cũng có thể là dấu hiệu cảnh báo sớm của ngộ độc thuốc.